Wspólny
głos.
Schola dziecięca spotyka się w niedziele o 10:00, a następnie śpiewa podczas Mszy o 11:00. Próby odbywają się poza feriami i wakacjami.
Poznaj scholęPARAFIA OD 1238 ROKUSTARY SŁUŻEW, WARSZAWA
ŚwiętaKatarzyna.
Zanim wokół wyrosło miasto.
Kościół na skarpie. Niemal osiem wieków historii. Miejsce modlitwy, sztuki i spotkań — wciąż obecne w rytmie Warszawy.
ODKRYWAJNiezależny przewodnik po miejscu i jego historii
01 / MIEJSCE W HISTORII
Miasto rosło.
Parafia trwała.
1238ROK ERYGOWANIA
PARAFII
PARAFII
Kościół św. Katarzyny Aleksandryjskiej stoi między koronami starych drzew, nad Doliną Służewiecką. Jego historia sięga daleko poza dzisiejszą Warszawę. Parafię erygowano w 1238 roku. Jej dzieje splatają się z dziejami dawnej wsi Służew i właścicieli Wilanowa.
Historyczka Marta Piber-Zbieranowska wskazuje ją jako prawdopodobnie najstarszą potwierdzoną źródłowo parafię w granicach dzisiejszej Warszawy. Dzisiejszy budynek jest młodszy: gotycka cegła, barokowe wnętrze i XIX-wieczna fasada tworzą opowieść, którą można czytać w jego murach.
O początkach parafii — rozmowa z historyczkąWYBIERZ MOMENT W HISTORII
Warstwy czasu.
Od średniowiecznej wsi do współczesnej Warszawy. Sześć przystanków w historii parafii i kościoła.
1238
UDOKUMENTOWANY POCZĄTEK
Parafia nad Sadurką
Biskup poznański Paweł eryguje parafię pod wezwaniem Najświętszej Maryi Panny i św. Katarzyny. Dokument znamy z XV-wiecznej kopii. To mocny punkt oparcia dla historii miejsca — wówczas wsi Służew nad rzeczką Sadurką, dzisiejszym Potokiem Służewieckim.
Poznaj źródła tej opowieściA co z rokiem 1065? Przekaz o wcześniejszej misji benedyktyńskiej należy do lokalnej tradycji. Nie traktujemy go jako potwierdzonej daty powstania parafii.
W ŚWIETLE ŚWIĄTYNIFOT. ADRIAN GRYCUK / CC BY-SA 3.0 PL
02 / ARCHITEKTURA KILKU EPOK
Cegła, światło
i złoto.
Najlepiej zajrzeć tu bez pośpiechu. Każda część świątyni opowiada o innej epoce.
01
Gotyckie prezbiterium
Odsłonięty wątek ceglany przypomina o średniowiecznej budowli. Najstarsze zachowane partie murowanego kościoła sięgają XV wieku.
02
Barokowa gloria
Promienie, obłoki i anioły otaczają okrągłe okno nad ołtarzem głównym. Późnobarokowy wystrój dopełniają złocone ołtarze boczne.
03
Fasada Franciszka Marii Lanciego
Charakterystyczną wieżę i neoromański front kościół zyskał podczas przebudowy w latach 1846–1848, finansowanej przez Augusta Potockiego.
03 / ALBUM MIEJSCA
Służew.
Z bliska.
Fasada, wnętrze i krajobraz starego Służewa.
Otwórz fotografię, by zobaczyć ją w całości.
PRZESUŃ ALBUM LUB OTWÓRZ FOTOGRAFIĘ
Fotografie archiwalne dokumentują miejsce w różnych latach i porach roku. Autorzy i licencje są podane przy każdym zdjęciu.
04 / OTWARTA CZYTELNIA
Miejsce zapisane
w słowach.
Dawne mury, pamięć ludzi i pytania badaczy. Cztery lektury pozwalają zobaczyć Służew z bliska — także po powrocie ze spaceru.
01ARCHITEKTURAKościół widziany przez kolejne stuleciaPełny rozdział · PDF
Dzisiejsza świątynia jest dziełem wielu pokoleń. Rozdział Tadeusza Bernatowicza prowadzi przez jej przemiany od XVIII do XX wieku, ze szczególną uwagą poświęconą Janowi Zygmuntowi Deyblowi i Franciszkowi Lanciemu. Dawne przedstawienia i plany pomagają dostrzec to, czego nie widać podczas krótkiej wizyty.
Tadeusz Bernatowicz, Architektura kościoła św. Katarzyny na Służewie XVIII–XX wiek, w: Służew i jego kościół, 2013, s. 360–393.
Udostępniono ten rozdział; link nie obejmuje całej monografii.
02WOJENNA PAMIĘĆFigura i pamięć księdza CzarneckiegoCały artykuł · 2 części
Stanisław Abramczyk przytacza wspomnienie ks. Józefa Romana Maja o ks. Antonim Czarneckim i figurze Niepokalanej, nazywanej Matką Bożą z getta. Ta osobista relacja łączy Służew z doświadczeniem warszawskiego getta. Warto czytać ją jako świadectwo pamięci, z uwagą dla ludzi, których dotyczy.
Stanisław Abramczyk, Służew i jego kościół, „Biuletyn Wilanowski”, nr 6 i 7, 2014. Opowieść o figurze: część II, s. 3 i 5.
Skany obu numerów w Mazowieckiej Bibliotece Cyfrowej, prowadzonej przez Bibliotekę na Koszykowej.
03REPORTAŻPrzywrócić imiona. Odnaleźć ślady.Bezpłatny fragment
Małgorzata Szejnert rozpoczyna Śród żywych duchów częścią poświęconą parafii św. Katarzyny. Zapisuje prowadzone w 1988 roku poszukiwania miejsc pochówku więźniów politycznych oraz rozmowy z rodzinami i świadkami. To lektura o potrzebie pamięci, o niepewności i cierpliwym sprawdzaniu relacji.
Małgorzata Szejnert, Śród żywych duchów. Udostępniony fragment zaczyna się od części Parafia świętej Katarzyny.
Na stronie Legimi wybierz „Fragment”. Cały e-book wymaga zakupu lub odpowiedniego dostępu. Reportaż dokumentuje ówczesne poszukiwania.
04BADANIA MIEJSCAPod skarpą Gucina. Co mówią źródła?Pełny artykuł · PDF
Murowane podziemia w sąsiedztwie kościoła nadal stawiają przed badaczami pytania. Rafał Solecki i Katarzyna Krzywicka zestawiają wyniki badań z lat 2021–2024 z dokumentami archiwalnymi. Rozważają związek założenia z dawnym systemem wodnym Wilanowa — to hipoteza wymagająca dalszej weryfikacji.
Rafał Solecki, Katarzyna Krzywicka, Nowe źródła do badań nad chronologią i funkcją podziemnego założenia w parku Gucin-Gaj w Warszawie, „Wiadomości Konserwatorskie” 85, 2026, s. 7–16.
Artykuł w języku polskim i angielskim. Podziemia, będące także zimowiskiem nietoperzy, poznajemy tutaj przez dokumentację badań.
Warto wracać do źródeł: opracowanie naukowe, wspomnienie i reportaż mówią o miejscu na różne sposoby. Przy każdej lekturze wskazujemy autora i zakres udostępnionego tekstu.
05 / WSPÓLNOTA PRZY FOSA
Życie toczy się
dalej.
Wspólny
Wiara
w działaniu.
Przy parafii działają Rycerze Kolumba. Ich obecność przypomina, że wspólnota to również pomoc, odpowiedzialność i zaangażowanie w życie parafii.
Rycerze KolumbaWspólna
droga.
Dawna wikariatka mieści siedzibę kapłańskiego klubu motocyklowego God's Guards. To jeden z mniej oczywistych rozdziałów współczesnego Służewa.
Poznaj God's Guards06 / DŹWIĘK I OBRAZ
Usłysz Służew.
Dźwięk, który niesie się nad Służewem
Nagranie dzwonów kościoła. Materiał niezależnego autora.
Chwila na słowo i skupienie
Pierwsza część rekolekcji wielkopostnych, opublikowana przez parafię.
07 / PRZED WIZYTĄ
Do zobaczenia
przy Fosa.
Kościół stoi przy ulicy Fosa, wśród zieleni Starego Służewa, na terenie dzisiejszego Ursynowa.
Pokaż kościół na mapieMsze święte
8:009:3011:00z udziałem dzieci12:30suma18:00
Spowiedź podczas każdej Mszy świętej.
Sprawdź zmiany w ogłoszeniachKancelaria
- Poniedziałek, czwartek, piątek
- 9:00–13:00
- Wtorek
- 9:00–13:00 i 15:00–17:00
- Środa
- 15:00–17:00
Porządek Mszy i godziny kancelarii według strony parafii, sprawdzone 5.10.2026. W święta i przy wyjątkowych wydarzeniach sprawdź najnowsze ogłoszenia na stronie parafii.
PAMIĘĆ O TYCH, KTÓRZY BYLI PRZED NAMI
Dwa cmentarze. Dwa adresy.
Stary cmentarz znajduje się przy ul. Fosa, a drugi — przy ul. Wałbrzyskiej. W sprawach cmentarnych parafia podaje osobny numer: 22 847 63 58.
O pamięci i poszukiwaniach — reportaż Małgorzaty Szejnert
ŹRÓDŁA I DALSZA LEKTURAŹródła, fotografie i dalsza lektura
Historia i informacje
Opowieść opiera się na opracowaniu dziejów parafii i źródłach wskazanych poniżej. Wybrane teksty dostępne online przedstawiamy w części Miejsce zapisane w słowach. Datę fundacji parafii odróżniamy od chronologii zachowanego budynku.
- Oficjalna strona parafii — informacje praktyczne, duszpasterstwa, ogłoszenia i multimedia.
- Archidiecezja warszawska — wpis parafii.
- Marta Piber-Zbieranowska o początkach parafii — wypowiedź historyczki dla PAP, 9.04.2023; podstawa ostrożnego określenia „prawdopodobnie najstarsza”.
- M. Piber, Służew średniowieczny. Dzieje parafii i wsi Służew w ziemi warszawskiej, Warszawa 2001.
- A. Sołtan-Lipska (red.), Służew i jego kościół, Warszawa 2013 — historia, architektura, rzeźba i archeologia.
- Słownik historyczno-geograficzny ziemi warszawskiej w średniowieczu, Warszawa 2013, hasło „Służew”.
Autorzy zdjęć
Zdjęcia dopasowano do układu strony przez skalowanie i kadrowanie; w układzie osi czasu zastosowano delikatną nakładkę przyciemniającą. Fotografie zachowują wskazane licencje. Filmy odtwarzane są z YouTube po kliknięciu.
Nie potwierdzono odrębnych oficjalnych profili parafii na Facebooku ani Instagramie. Link do YouTube zweryfikowano przez filmy osadzone na stronie parafii.